چرا ظروف چوبی بو میگیرند و چطور بوی آنها را از بین ببریم؟
حتماً برای شما هم پیش آمده که بعد از مدتی استفاده از یک کاسه چوبی، تخته سرو یا ظرف چوبی مورد علاقهتان، متوجه یک بوی ناخوشایند شوید. یکی از مشتریهای ما چند وقت پیش یک کاسه چوب گردو زیبا خریده بود و بعد از چند ماه پیام داد که «ظرف خیلی دوستداشتنیه، ولی وقتی داخلش غذا میریزم کمی بوی غذاهای قبلی را میدهد. فکر کردم شاید چوب خراب شده باشد.»
وقتی ظرف را بررسی کردیم، مشخص شد هیچ مشکلی برای چوب وجود ندارد. فقط به دلیل استفاده مداوم از غذاهای پرادویه و شستوشوی نامناسب، مقداری از بو داخل بافت طبیعی چوب باقی مانده بود. این اتفاق برای خیلی از ظروف چوبی پیش میآید و به معنی بیکیفیت بودن ظرف نیست.
چوب برخلاف شیشه یا فلز، یک ماده طبیعی و زنده است. همین ویژگی باعث میشود حس گرما و زیبایی خاصی به آشپزخانه بدهد، اما در مقابل نیاز به مراقبت بیشتری هم دارد. اگر بدانیم چرا ظروف چوبی بو میگیرند و چطور باید با آنها رفتار کنیم، سالها میتوانیم از زیبایی آنها لذت ببریم.
دلیل اصلی بو گرفتن ظروف چوبی چیست؟
یکی از مهمترین دلایل ایجاد بو در ظروف چوبی، خاصیت جذبکنندگی چوب است. سطح چوب دارای منافذ بسیار ریزی است که میتواند مقدار کمی از رطوبت، روغن و ترکیبات غذایی را در خود نگه دارد.
برای مثال، اگر از یک کاسه چوبی برای سالاد با سس، غذاهای ادویهدار، پیاز، سیر یا ترشی استفاده شود، ممکن است بعد از مدتی رایحه این مواد در بافت چوب باقی بماند.
البته این موضوع در ظروف چوبی باکیفیت که بهدرستی فرآوری و روغنکاری شدهاند کمتر اتفاق میافتد. پوشش مناسب باعث میشود منافذ چوب کمتر در معرض جذب مواد غذایی قرار بگیرند.
گاهی هم دلیل بو گرفتن ظرف، شستوشوی نادرست است. بعضی افراد تصور میکنند هرچه ظرف چوبی بیشتر در آب بماند تمیزتر میشود، اما این کار دقیقاً نتیجه برعکس دارد. خیس ماندن طولانیمدت باعث میشود چوب رطوبت بیشتری جذب کند و احتمال ایجاد بوی نامطبوع افزایش پیدا کند.
چطور بوی بد ظروف چوبی را از بین ببریم؟
یکی از روشهایی که همیشه به مشتریها پیشنهاد میکنیم، استفاده از ترکیب ساده آب و سرکه سفید است. سرکه به دلیل خاصیت طبیعی خود میتواند بسیاری از بوهای باقیمانده را کاهش دهد.
برای این کار کافی است کمی سرکه سفید را با آب مخلوط کنید، یک دستمال نرم را به آن آغشته کنید و سطح ظرف را پاک کنید. بعد از چند دقیقه، ظرف را با آب بشویید و اجازه دهید کاملاً خشک شود.
یک روش دیگر که برای بوهای قویتر جواب خوبی میدهد، استفاده از جوش شیرین است. مقدار کمی جوش شیرین را روی سطح مرطوب ظرف بریزید و با یک اسفنج نرم به آرامی تمیز کنید. جوش شیرین کمک میکند بوی غذاهای قبلی کمتر شود، بدون اینکه به بافت چوب آسیب بزند.
اما نکتهای که همیشه به خریداران ظروف چوبی یادآوری میکنیم این است که در تمیز کردن چوب نباید عجله کرد. فشار زیاد، سیم ظرفشویی یا مواد شوینده قوی ممکن است سطح چوب را خراب کند و ظاهر طبیعی آن را از بین ببرد.
خشک کردن درست، مهمتر از چیزی است که فکر میکنید
خیلی از مشکلات ظروف چوبی نه هنگام استفاده، بلکه بعد از شستوشو شروع میشوند.
بعد از تمیز کردن ظرف، نباید آن را خیس روی کابینت یا داخل آبچکان رها کرد. بهتر است با یک حوله نرم خشک شود و در محیطی قرار بگیرد که هوا جریان داشته باشد.
یک مشتری دیگر داشتیم که همیشه بعد از شستن، کاسه چوبیاش را داخل کابینت بسته قرار میداد. بعد از مدتی متوجه بوی نم شده بود. وقتی روش خشک کردن را تغییر داد، مشکل کاملاً برطرف شد.
چوب نیاز دارد نفس بکشد. نگهداری درست باعث میشود هم ظاهر ظرف حفظ شود و هم عمر آن بیشتر شود.
آیا روغنکاری دوباره میتواند مشکل بو را حل کند؟
بله، در بسیاری از موارد روغنکاری دورهای یکی از بهترین کارها برای مراقبت از ظروف چوبی است.
با گذشت زمان، سطح چوب ممکن است خشک شود و منافذ آن بیشتر در معرض جذب رطوبت و بو قرار بگیرند. استفاده از روغنهای مخصوص چوب باعث میشود سطح ظرف دوباره محافظت شود و ظاهر طبیعی و زیبای خود را حفظ کند.
البته باید از روغنهای مناسب استفاده شود. روغنهایی که برای مصرف غذایی ایمن هستند انتخاب بهتری برای ظروفی هستند که با غذا تماس دارند.
برای جلوگیری از بو گرفتن ظروف چوبی چه کار کنیم؟
بهترین راه، پیشگیری است. ظروف چوبی را برای مدت طولانی در آب قرار ندهید، بعد از استفاده سریع بشویید و خشک کنید. اگر غذایی با بوی قوی داخل ظرف سرو کردهاید، بهتر است همان روز آن را تمیز کنید.
همچنین بهتر است هر ظرف چوبی را برای کاربرد مشخصی در نظر بگیرید. مثلاً یک تخته مخصوص برش سبزیجات و یک کاسه مخصوص سرو میوه یا خشکبار داشته باشید. این کار باعث میشود بوهای مختلف کمتر با هم ترکیب شوند.
ظروف چوبی اگر درست نگهداری شوند، فقط یک وسیله آشپزخانه نیستند؛ سالها میتوانند بخشی از فضای گرم و زیبای خانه شما باشند.
یک نکته آخر از تجربه ما
بوی گرفتن ظروف چوبی معمولاً نشانه خراب شدن آنها نیست. چوب یک متریال طبیعی است و مثل هر چیز طبیعی، به کمی توجه نیاز دارد. با چند مراقبت ساده میتوانید دوباره همان حس خوب روز اول خرید را به ظرف چوبی خود برگردانید.
اگر ظرف چوبی زیبایی دارید که کمی بو گرفته، قبل از کنار گذاشتنش چند روش ساده بالا را امتحان کنید؛ احتمال زیادی دارد دوباره مثل روز اول دوستداشتنی شود.